در حال خواندن: سومین کنفرانس ملی و نخستین کنفرانس بین‌المللی هوش مصنوعی و اینترنت اشیا برگزار شد؛ تمرکز بر کاربردهای AI در صنعت و جامعه
-
01
سومین کنفرانس ملی و نخستین کنفرانس بین‌المللی هوش مصنوعی و اینترنت اشیا برگزار شد؛ تمرکز بر کاربردهای AI در صنعت و جامعه
سومین کنفرانس ملی و نخستین کنفرانس بین‌المللی هوش مصنوعی و اینترنت اشیا برگزار شد؛ تمرکز بر کاربردهای AI در صنعت و جامعه
سومین کنفرانس ملی و نخستین کنفرانس بین‌المللی هوش مصنوعی و اینترنت اشیا در منطقه بین‌المللی نوآوری ایران برگزار شد؛ رویدادی که در سومین دوره خود تلاش کرد ارتباط میان پژوهش‌های دانشگاهی، شرکت‌های فناور و نیازهای واقعی صنعت و جامعه را پررنگ‌تر کند. این کنفرانس از ۱۱ تا ۱۳ شهریورماه ۱۴۰۵ در پارک فناوری پردیس برگزار شد و در جریان آن، موضوعاتی از کاربردهای هوش مصنوعی و اینترنت اشیا گرفته تا امنیت سایبری، سلامت هوشمند، رباتیک، اتوماسیون و تحول دیجیتال مورد توجه قرار گرفت.
برگزاری این رویداد همزمان با پانزدهمین نمایشگاه بین‌المللی نوآوری و فناوری اینوتکس ۲۰۲۶، فرصت متفاوتی برای حضور همزمان پژوهشگران، دانشگاه‌ها، شرکت‌های فناور و فعالان اکوسیستم نوآوری فراهم کرد. کنفرانس در ساختمان فن‌بازار پارک فناوری پردیس برگزار شد و در کنار بخش علمی، بخش‌های نمایشگاهی و ارائه دستاوردهای فناورانه نیز در جریان بود.
از یک کنفرانس ملی تا نخستین تجربه بین‌المللی
کنفرانس هوش مصنوعی و اینترنت اشیا در سومین دوره برگزاری خود وارد مرحله تازه‌ای شد. این رویداد که در دوره‌های قبلی با عنوان کنفرانس ملی برگزار شده بود، امسال برای نخستین بار عنوان بین‌المللی را نیز به همراه داشت؛ تغییری که نشان‌دهنده تلاش برگزارکنندگان برای توسعه دامنه فعالیت‌های علمی و فناورانه این رویداد است.
دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و فناوری پردیس با همکاری منطقه بین‌المللی نوآوری ایران، برگزاری این رویداد را دنبال کرد. هدف اصلی نیز ایجاد فضایی برای تبادل دانش و تجربه میان دانشگاه، صنعت و مجموعه‌های فناور در حوزه‌هایی بود که هوش مصنوعی و اینترنت اشیا در آنها می‌توانند نقش مستقیم داشته باشند.
این رویکرد اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا اینترنت اشیا به‌تنهایی عمدتاً بر ایجاد ارتباط میان دستگاه‌ها و جمع‌آوری داده متکی است، در حالی که هوش مصنوعی می‌تواند همین داده‌ها را به مبنایی برای تحلیل، پیش‌بینی و تصمیم‌گیری تبدیل کند. ترکیب این دو فناوری، یکی از مسیرهای مهم توسعه سیستم‌های هوشمند و زیرساخت‌های متصل به شمار می‌رود.
هوش مصنوعی و اینترنت اشیا؛ از داده تا تصمیم‌گیری
یکی از محورهای اصلی کنفرانس، بررسی کاربرد هوش مصنوعی در اینترنت اشیا بود. دستگاه‌های متصل روزبه‌روز داده بیشتری تولید می‌کنند و بدون ابزارهای مناسب برای تحلیل این داده‌ها، بخش زیادی از ارزش آنها از بین می‌رود.
در چنین شرایطی، الگوریتم‌های یادگیری ماشین و یادگیری عمیق می‌توانند برای شناسایی الگوها، پیش‌بینی رویدادها و کمک به تصمیم‌گیری خودکار مورد استفاده قرار گیرند. از پیش‌بینی خرابی تجهیزات صنعتی گرفته تا مدیریت هوشمند انرژی و تحلیل رفتار کاربران، ترکیب AI و IoT می‌تواند فرآیندهایی را که پیش‌تر به بررسی انسانی وابسته بودند، هوشمندتر کند.
به همین دلیل، موضوعاتی مانند الگوریتم‌های پیش‌بینی، تصمیم‌گیری خودکار، تحلیل داده‌های دستگاه‌های متصل و بهینه‌سازی مصرف انرژی در شبکه‌های اینترنت اشیا، بخشی از فضای علمی این رویداد را تشکیل دادند.
تمرکز ویژه بر کاربردهای واقعی هوش مصنوعی
یکی از نکات قابل توجه درباره این دوره، تمرکز بر کاربردهای واقعی هوش مصنوعی در بخش‌های مختلف بود. برگزارکنندگان رویداد موضوعاتی مانند صنعت، سلامت، آموزش و صنعت مالی را از جمله حوزه‌های مهم برای استفاده از فناوری‌های هوش مصنوعی معرفی کرده بودند.
این تغییر نگاه از مباحث صرفاً نظری به سمت کاربردهای واقعی، یکی از موضوعاتی است که در سال‌های اخیر در فضای فناوری کشور نیز اهمیت بیشتری پیدا کرده است. بسیاری از سازمان‌ها و شرکت‌ها دیگر صرفاً درباره ظرفیت‌های هوش مصنوعی صحبت نمی‌کنند، بلکه به دنبال استفاده از آن برای کاهش هزینه، افزایش بهره‌وری، تحلیل داده و حل مسائل مشخص هستند.
در چنین فضایی، رویدادهایی مانند کنفرانس هوش مصنوعی و اینترنت اشیا می‌توانند محلی برای نزدیک‌تر شدن نیازهای صنعت به تحقیقات دانشگاهی باشند.
حدود ۱۰۰ مقاله به کنفرانس ارسال شد
یکی از نشانه‌های استقبال علمی از این دوره، تعداد مقالات ارسال‌شده به کنفرانس بود. پیش از برگزاری رویداد اعلام شده بود که حدود ۱۰۰ مقاله به دبیرخانه کنفرانس ارسال شده است.
همچنین مشارکت دانشگاه‌های مختلف کشور در این دوره پررنگ گزارش شد و حضور مجموعه‌هایی خارج از دانشگاه آزاد اسلامی نیز نشان داد که موضوع هوش مصنوعی و اینترنت اشیا به یک حوزه میان‌رشته‌ای تبدیل شده است که پژوهشگران و متخصصان حوزه‌های مختلف را درگیر می‌کند.
این مشارکت علمی را می‌توان از منظر دیگری نیز مهم دانست. هوش مصنوعی و اینترنت اشیا دیگر موضوعاتی محدود به رشته‌های کامپیوتر و فناوری اطلاعات نیستند و در حوزه‌هایی مانند پزشکی، مدیریت، صنعت، انرژی، حمل‌ونقل و شهرسازی نیز کاربرد پیدا کرده‌اند.
حضور شرکت‌های فناور در کنار بخش علمی
کنفرانس امسال تنها به ارائه مباحث دانشگاهی محدود نبود و بخش نمایشگاهی نیز یکی از قسمت‌های مهم آن بود.
طبق اطلاعات منتشرشده از سوی برگزارکنندگان، حدود ۲۰ شرکت از مجموعه شرکت‌های دانشگاه آزاد اسلامی در نمایشگاه جانبی حضور داشتند و محصولات و دستاوردهای فناورانه خود را ارائه کردند.
قرار گرفتن این بخش در کنار برنامه‌های علمی کنفرانس، فرصت بیشتری برای آشنایی پژوهشگران و فعالان دانشگاهی با محصولات و راهکارهای واقعی ایجاد کرد. از سوی دیگر، شرکت‌های فناور نیز امکان داشتند با ظرفیت‌های پژوهشی و علمی دانشگاه‌ها ارتباط نزدیک‌تری برقرار کنند.
این تعامل میان دانشگاه و صنعت، یکی از اهداف اصلی برگزاری کنفرانس عنوان شده بود و همزمانی آن با اینوتکس ۲۰۲۶ نیز فضای مناسبی برای شکل‌گیری این ارتباط فراهم کرد.
چرا اتصال هوش مصنوعی و اینترنت اشیا اهمیت دارد؟
اینترنت اشیا را می‌توان یکی از منابع مهم تولید داده در دنیای دیجیتال دانست. حسگرها، تجهیزات صنعتی، خودروها، ابزارهای پزشکی، لوازم خانگی و زیرساخت‌های شهری همگی می‌توانند اطلاعات مختلفی تولید و منتقل کنند.
اما حجم بالای داده به‌تنهایی مزیت ایجاد نمی‌کند. ارزش واقعی زمانی شکل می‌گیرد که بتوان این اطلاعات را تحلیل کرد و از نتیجه تحلیل برای تصمیم‌گیری استفاده کرد.
اینجاست که هوش مصنوعی وارد چرخه می‌شود.
برای مثال، یک سیستم صنعتی متصل می‌تواند وضعیت تجهیزات را به‌صورت مداوم ثبت کند و مدل‌های هوش مصنوعی با تحلیل این داده‌ها احتمال خرابی یک دستگاه را پیش‌بینی کنند. در حوزه سلامت نیز داده‌های حاصل از تجهیزات متصل می‌توانند برای پایش وضعیت بیماران یا شناسایی الگوهای غیرعادی مورد استفاده قرار گیرند.
بنابراین، ارتباط میان AI و IoT صرفاً اتصال دو فناوری متفاوت نیست؛ بلکه ترکیب زیرساخت جمع‌آوری داده با ابزارهای تحلیل و تصمیم‌گیری است.
لبه محاسباتی و رایانش ابری در مرکز توجه
از دیگر موضوعات مهم مرتبط با اینترنت اشیا، نحوه پردازش داده‌های تولیدشده توسط دستگاه‌های متصل است.
در یک شبکه بزرگ IoT، ارسال تمام داده‌ها به یک مرکز داده یا فضای ابری می‌تواند زمان و منابع زیادی مصرف کند. به همین دلیل، رایانش لبه‌ای یا Edge Computing به‌عنوان یکی از فناوری‌های مکمل اینترنت اشیا مورد توجه قرار گرفته است.
در این مدل، بخشی از پردازش داده در نزدیکی محل تولید اطلاعات انجام می‌شود. نتیجه می‌تواند کاهش تأخیر و افزایش سرعت واکنش سیستم باشد؛ موضوعی که برای کاربردهایی مانند خودروهای هوشمند، تجهیزات صنعتی و سیستم‌های نظارتی اهمیت زیادی دارد.
در کنار Edge Computing، رایانش ابری نیز همچنان نقش مهمی در ذخیره‌سازی و پردازش حجم بالای اطلاعات دارد. ترکیب این زیرساخت‌ها با مدل‌های هوش مصنوعی می‌تواند امکان طراحی سیستم‌های هوشمندتر و مقیاس‌پذیرتر را فراهم کند.
امنیت؛ چالش جدی اینترنت اشیا و هوش مصنوعی
هرچه تعداد دستگاه‌های متصل بیشتر شود، تعداد نقاطی که می‌توانند هدف حمله سایبری قرار بگیرند نیز افزایش پیدا می‌کند. به همین دلیل، امنیت داده و حریم خصوصی از موضوعات مهم مرتبط با اینترنت اشیا هستند.
در جریان برنامه‌های مرتبط با این کنفرانس نیز مسئله امنیت اینترنت اشیا مورد توجه قرار گرفت. در یکی از نشست‌های مرتبط با رویداد، موضوع وابستگی به سخت‌افزارهای وارداتی و پیامدهای آن برای امنیت اینترنت اشیا مورد بحث قرار گرفت.
این موضوع نشان می‌دهد که توسعه اینترنت اشیا تنها به ساخت دستگاه و اتصال آنها به شبکه محدود نمی‌شود. امنیت سخت‌افزار، نرم‌افزار، شبکه، داده و نحوه مدیریت دسترسی‌ها نیز باید همزمان مورد توجه قرار گیرد.
از سوی دیگر، استفاده از هوش مصنوعی در سیستم‌های متصل نیز خود نیازمند سازوکارهای امنیتی جدید است. اگر یک سیستم هوشمند قرار باشد بر اساس داده‌های لحظه‌ای تصمیم بگیرد، دستکاری داده می‌تواند مستقیماً بر تصمیم نهایی سیستم اثر بگذارد.
این نگرانی در مورد خود مدل‌های هوش مصنوعی نیز مطرح است؛ به‌ویژه با افزایش توانایی مدل‌های جدید در انجام وظایف پیچیده و تعامل مستقل‌تر با ابزارها. در همین زمینه، مدل جدید OpenAI و چالش‌های ایمنی آن نیز به یکی از بحث‌های مهم پیرامون نسل جدید مدل‌های هوش مصنوعی تبدیل شده است.
هوش مصنوعی و امنیت سایبری در یک نقطه مشترک
یکی دیگر از موضوعاتی که در جریان این رویداد مورد توجه قرار گرفت، تغییر فضای امنیت سایبری در عصر هوش مصنوعی بود. در نشست افتتاحیه کنفرانس نیز موضوع تحول هویت و امنیت سایبری با ورود هوش مصنوعی مطرح شد.
هوش مصنوعی از یک طرف می‌تواند برای شناسایی رفتارهای مشکوک، تحلیل حجم زیادی از داده‌های امنیتی و تشخیص الگوهای حمله مورد استفاده قرار گیرد؛ اما از طرف دیگر، مهاجمان نیز می‌توانند از همین فناوری برای افزایش سرعت و مقیاس حملات استفاده کنند.
به همین دلیل، آینده امنیت سایبری به شکل فزاینده‌ای با توسعه مدل‌های هوش مصنوعی گره خواهد خورد.
دکتر شیوایی: استقبال متخصصان از کنفرانس افزایش یافته است!
جناب آقای دکتر حسین اصغری شیوایی، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و فناوری پردیس، پیش از برگزاری این دوره درباره افزایش استقبال متخصصان از کنفرانس صحبت کرده بود. او با اشاره به تفاوت این دوره با دو دوره قبلی گفته بود که در سال‌های گذشته برگزارکنندگان برای دعوت و حضور متخصصان تلاش بیشتری انجام می‌دادند، اما در این دوره متخصصان حوزه هوش مصنوعی خودشان برای حضور در رویداد مراجعه کرده‌اند.
این موضوع از نگاه برگزارکنندگان، نشانه افزایش توجه جامعه علمی و فناور به حوزه هوش مصنوعی و اینترنت اشیا عنوان شده است.
همچنین دکتر شیوایی بر هدف‌گذاری برای توسعه کنفرانس در دوره‌های آینده و حرکت آن به سمت برگزاری در سطح بین‌المللی تأکید کرده بود.
همزمانی با اینوتکس؛ یک فرصت برای ارتباط فناوری و کسب‌وکار!
یکی از ویژگی‌های این دوره، برگزاری آن همزمان با نمایشگاه بین‌المللی اینوتکس ۲۰۲۶ بود. این همزمانی باعث شد کنفرانس در محیطی برگزار شود که همزمان میزبان تعداد زیادی از شرکت‌ها، استارتاپ‌ها، سرمایه‌گذاران و فعالان فناوری بود.
در واقع، قرار گرفتن یک رویداد علمی تخصصی در کنار نمایشگاهی با محوریت نوآوری، امکان ارتباط دو فضای متفاوت اما مرتبط را فراهم کرد: فضای پژوهش و فضای کسب‌وکار.
برای حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی و اینترنت اشیا، این ارتباط اهمیت زیادی دارد؛ زیرا بسیاری از ایده‌های پژوهشی زمانی ارزش اقتصادی و اجتماعی پیدا می‌کنند که بتوانند به محصول، خدمت یا راهکار قابل استفاده تبدیل شوند.
از پژوهش دانشگاهی تا کاربرد صنعتی
یکی از پیام‌های اصلی سومین کنفرانس ملی و نخستین کنفرانس بین‌المللی هوش مصنوعی و اینترنت اشیا را می‌توان در همین نقطه خلاصه کرد: فاصله میان پژوهش و کاربرد باید کمتر شود.
هوش مصنوعی و اینترنت اشیا هر دو فناوری‌هایی هستند که سرعت پیشرفت آنها به شدت بالاست. دانشگاه‌ها روی الگوریتم‌ها و روش‌های جدید کار می‌کنند، شرکت‌ها به دنبال توسعه محصول و بازار هستند و صنایع نیز با مسائل واقعی و نیازهای مشخص خود مواجه‌اند.
ایجاد فضایی که این سه گروه بتوانند در کنار یکدیگر قرار بگیرند، می‌تواند به شکل‌گیری پروژه‌های مشترک و انتقال سریع‌تر دانش از محیط دانشگاه به صنعت کمک کند.
یک قدم دیگر برای نزدیک شدن AI و IoT به صنعت
سومین کنفرانس ملی و نخستین کنفرانس بین‌المللی هوش مصنوعی و اینترنت اشیا پس از سه روز فعالیت در پارک فناوری پردیس به پایان رسید؛ رویدادی که در آن، پیوند میان هوش مصنوعی، اینترنت اشیا و تحول دیجیتال در کنار حضور دانشگاه‌ها و شرکت‌های فناور مورد توجه قرار گرفت.
ارسال حدود ۱۰۰ مقاله، مشارکت دانشگاه‌های مختلف، حضور شرکت‌های فناور و برگزاری رویداد در کنار اینوتکس ۲۰۲۶، نشان می‌دهد که بحث درباره هوش مصنوعی و فناوری‌های متصل دیگر صرفاً در فضای دانشگاهی دنبال نمی‌شود و به سمت کاربردهای واقعی در صنعت و جامعه حرکت کرده است.
با افزایش استفاده از دستگاه‌های متصل و رشد حجم داده‌های تولیدشده، نقش هوش مصنوعی در تحلیل این داده‌ها و تبدیل آنها به تصمیم‌های قابل اجرا نیز بیشتر خواهد شد. در مقابل، مسائلی مانند امنیت، حریم خصوصی، زیرساخت و وابستگی سخت‌افزاری همچنان از چالش‌های اصلی این مسیر خواهند بود.
برای برگزارکنندگان نیز این دوره می‌تواند نقطه‌ای برای حرکت به سمت برگزاری گسترده‌تر و بین‌المللی‌تر در دوره‌های آینده باشد؛ مسیری که در صورت تداوم ارتباط میان دانشگاه، صنعت و اکوسیستم نوآوری، می‌تواند دامنه موضوعات و مشارکت‌کنندگان این رویداد را گسترده‌تر کند.
فای‌مکس؛ روایت فناوری از دل رویدادها!
هوش مصنوعی فقط در مدل‌های جدید و محصولات شرکت‌های بزرگ فناوری خلاصه نمی‌شود. بخشی از آینده این فناوری در دانشگاه‌ها، شرکت‌های دانش‌بنیان، استارتاپ‌ها، آزمایشگاه‌ها و رویدادهایی شکل می‌گیرد که شاید کمتر در مرکز توجه رسانه‌های عمومی باشند.
فای‌مکس تلاش می‌کند همین بخش از دنیای فناوری را هم دنبال کند؛ از خبرهای مهم و مدل‌های تازه هوش مصنوعی گرفته تا رویدادهای علمی، ابزارهای کاربردی، پژوهش‌های جدید و اتفاقاتی که مسیر آینده AI را شکل می‌دهند.
اگر می‌خواهید فقط تیتر خبرها را نبینید و بدانید در پشت هر رویداد، فناوری جدید یا تصمیم مهم چه اتفاقی در حال شکل گرفتن است، فای‌مکس را دنبال کنید. اینجا قرار است مهم‌ترین اتفاقات دنیای هوش مصنوعی و فناوری را از نزدیک ببینیم، بررسی کنیم و روایت کنیم.
پست‌های مرتبط
با آخرین و مهم‌ترین اخبار بهروز بمانید
You need to configure your Mailchimp API key for this form to work properly.
